Aydın'ın eşsiz doğal güzelliklerinden biri olan ve sadece bu bölgede yetişen Tülüşah çiçeği, Kuşadası'nda yeniden göz kamaştırıyor. Nesli tükenme tehlikesi altında olduğu için sıkı bir şekilde korunan bu endemik bitki, doğal yaşam alanında ziyaretçilerini cezbediyor. Ancak bu güzelliğe dokunmanın bedeli oldukça ağır olabilir. Doğa Koruma ve Milli Parklar Müdürlüğü, Tülüşah'ı koparan veya zarar verenlere rekor düzeyde para cezası uygulayacak. Bu nadir bitkiyi koruma altına almak için neler yapılıyor? İşte Tülüşah'ın hikayesi ve korunmasına yönelik alınan önlemler...
AYDIN-BHA
Nesli tükenme tehlikesi altında olduğu için koruma altına alınan endemik bitki türü Tülüşah (Rhaponticoides mykalea), Aydın’ın Kuşadası ilçesinde yeniden çiçek açtı. Ziyaretçilerin ilgi gösterdiği bu nadir bitki, doğal yaşam alanında gözlemlenirken, korunmasına yönelik önlemler de artırıldı.
Latince adını Samson Dağları'nın (antik Mykale) eteklerinden alan Tülüşah, bu yıl ilk kez, imar planlarında park alanı olarak ayrılan, belediyelerin sorumluluğundaki zeytinlik alanlarda çiçeklendi. Ancak bölgede hızla artan yapılaşma ve insan faaliyetleri nedeniyle bitkilerin zarar görme riski taşıdığı belirtiliyor.
Durumun fark edilmesi üzerine ilgili alanla ilgili bilgi, Doğa Koruma ve Milli Parklar Müdürlüğü ile ilgili yerel belediyelere iletildi. Tülüşah’ın bulunduğu alanların korunması amacıyla saha gözlemleri ve bilgilendirici uyarı levhaları planlanıyor.
Koparan yandı: Ceza 557 bin TL
Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü verilerine göre, Tülüşah'ı koparan veya zarar veren kişilere 2025 yılı itibarıyla 557 bin TL’ye kadar idari para cezası uygulanıyor. Bitki, Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından "kritik öneme sahip endemik türler" arasında gösteriliyor.
Yalnızca Aydın’da yetişiyor
Yalnızca Aydın ve çevresinde yetişen Tülüşah, ilk olarak 1978 yılında bilimsel olarak tanımlandı. Boyu 1,5 metreyi aşabilen bu sarı çiçekli bitki, Haziran ayının başlarında kısa süreliğine çiçek açıyor. Kentin doğal simgelerinden biri haline gelen Tülüşah, aynı zamanda Aydın Gaşağı olarak da biliniyor.
Aydın'da açan Tülüşah çiçeği, bölgenin biyoçeşitliliğinin korunması açısından büyük önem taşıyor. Samson Dağları eteklerinde yetişen bu endemik tür, yapılaşma ve insan faaliyetleri nedeniyle tehdit altında. Doğa Koruma ve Milli Parklar Müdürlüğü ile yerel belediyeler, Tülüşah'ın korunması için saha gözlemleri ve bilgilendirici levhalar gibi çeşitli önlemler alıyor. Tülüşah'ı koparanlara uygulanacak yüksek cezalar, bitkinin korunmasına katkı sağlamayı amaçlıyor. Bu nadir çiçeğin gelecek nesillere aktarılması için hep birlikte duyarlı olmalıyız.