Gaziantep, asırlardır süregelen kültürel mirasıyla göz kamaştıran bir şehir. Bu mirasın en özel parçalarından biri olan kutnu kumaşı, adeta küllerinden yeniden doğuyor. Şehzadelerin ve padişahların kaftanlarını süsleyen bu eşsiz dokuma, unutulmaya yüz tutmuşken Gaziantep Büyükşehir Belediyesi'nin öncülüğünde 2015 yılından bu yana kapsamlı çalışmalarla günümüze taşındı. Pamuk ve ipeğin muhteşem uyumuyla hayat bulan, parlaklığıyla büyüleyen kutnu kumaşı, artık sadece tarih kitaplarında değil, modern evlerde ve gardıroplarda da yerini alıyor. Coğrafi işaretle tescillenerek koruma altına alınan bu kadim zanaat, Gaziantep'in adını dünyaya duyurmaya devam ediyor ve ziyaretçilerin yoğun ilgisini çekiyor.

Unutulmaya yüz tutmasının ardından yeniden üretim ve tanıtım sürecine kazandırılan kutnu kumaşı, şehzadelerin, padişahların ve sultanların kaftanlarında kullanılan özel bir dokuma olarak biliniyor.

Gaziantep Büyükşehir Belediyesi öncülüğünde 2015 yılında başlatılan çalışmalarla birlikte kutnu kumaşı yeniden gündeme taşındı. Başkan Fatma Şahin, bu geleneksel kumaşın yeniden bilinirlik kazanmasına katkı sağladı. Gaziantep Sanayi Odası’nın destekleriyle yürütülen çalışmalar sonucunda ise kutnu kumaşı, 2016 yılında Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından coğrafi işaretle tescillendi.

SARAYDAN GÜNÜMÜZE UZANAN MİRAS

Pamuk ve ipek karışımından üretilen kutnu kumaşı, Osmanlı döneminde saray tekstilinde önemli bir yer tuttu. Kendine özgü parlaklığı ve dokusuyla öne çıkan bu kumaş, tarih boyunca farklı kullanım alanlarında değerlendirildi.

Günümüzde ise kutnu kumaşı, geleneksel üretim yöntemleri korunarak modern tasarımlarla yeniden yorumlanıyor. Ev tekstilinden aksesuara kadar farklı alanlarda kullanım imkânı bulan kutnu, kültürel miras ile güncel tasarım anlayışını bir araya getiriyor.

Kutnu kumaşı, çok aşamalı üretim süreci ve el tezgâhlarında dokunması nedeniyle zorlu bir üretim sürecine sahip. Geleneksel ustaların yanı sıra akademik ve kurumsal çalışmalarla da bu zanaatın sürdürülebilirliği sağlanıyor. Gaziantep Üniversitesi Naci Topçuoğlu Meslek Yüksekokulu, Olgunlaşma Enstitüsü ve Büyükşehir Belediyesi bünyesindeki GASMEK’te yeni ustalar yetiştirilirken, kutnu kumaşının gelecek nesillere aktarılması hedefleniyor.

“DOKUNMASI OLDUKÇA ZAHMETLİ BİR KUMAŞ”

Gaziantep Büyükşehir Belediyesi Gazikültür AŞ atölye sorumlusu Ayşegül Tanrıöver, kutnu kumaşının üretim sürecine değinerek, “Kutnu pamuk ve ipek karışımından oluşan, üretimi ve dokunması oldukça zahmetli bir kumaş. 8-9 aşamadan geçtikten sonra ortaya çıkıyor ve günümüzde de geleneksel el tezgâhlarında dokunmaya devam ediyor” diye konuştu.

Tanrıöver, kutnu ürünlerine olan ilgiye ilişkin ise “El emeğiyle üretildiği için maliyeti yüksek olsa da özellikle turistler tarafından yoğun ilgi görüyor. Hem dokuması hem de parlak yapısı nedeniyle tercih ediliyor” dedi.

 

Gaziantep'in kültürel kimliğinin önemli bir parçası olan kutnu kumaşı, uzun bir geçmişe sahip. Osmanlı saraylarında şehzadelerin ve padişahların kaftanlarını süsleyen bu özel dokuma, günümüzde Gaziantep Büyükşehir Belediyesi ve yerel paydaşların girişimleriyle yeniden canlandırıldı. 2015 yılında başlayan ve Gaziantep Sanayi Odası'nın desteğiyle yürütülen çalışmalar sonucunda, kutnu kumaşı 2016 yılında coğrafi işaretle tescillenerek kültürel miras olarak koruma altına alındı. Pamuk ve ipek karışımından elde edilen, el tezgâhlarında zahmetli bir süreçle üretilen kutnu, kendine özgü parlaklığı ve dokusuyla dikkat çekiyor. Günümüzde ise geleneksel yöntemlerle üretimi sürdürülürken, ev tekstilinden modern aksesuarlara kadar geniş bir yelpazede kullanım alanı buluyor. Gaziantep Üniversitesi, Olgunlaşma Enstitüsü ve GASMEK gibi kurumlar aracılığıyla yeni ustaların yetiştirilmesi, bu kadim zanaatın gelecek nesillere aktarılmasını ve sürdürülebilirliğini sağlamayı hedefliyor. Yüksek el emeği değeri nedeniyle turistlerin de büyük ilgisini çeken kutnu kumaşı, Gaziantep'in hem tarihine sahip çıkmasına hem de ekonomisine katkı sağlamasına vesile oluyor.