Türkiye gümrüklerinde kaçakçılıkla mücadele tüm hızıyla sürüyor. Ticaret Bakanlığı'nın 2025 yılı raporu, gümrük kapılarındaki teknolojik altyapı yatırımlarının ve sıkı denetimlerin sonuçlarını gözler önüne seriyor. MİLTAR-II projesi kapsamında kurulan yeni tarama sistemleri, kaçakçılığın önlenmesinde önemli bir rol oynuyor. ALO 136 ihbar hattı üzerinden gelen bilgilerle de başarılı operasyonlara imza atılıyor. Peki, gümrüklerdeki bu sıkı tedbirler sayesinde ne kadar kamu zararı engellendi? İşte detaylar...
ANKARA-BHA
Ticaret Bakanlığının "2025 Yılı Kurumsal Mali Durum ve Beklentiler Raporu"ndan derlenen bilgilere göre, Türkiye’nin kara, hava, deniz ve demir yolu gümrük kapılarında hizmetler hızlı ve etkin şekilde yürütülüyor. Kapıların teknolojik altyapılarla donatılması sayesinde sınır geçişleri hızlanırken, ticaretin güvenilir biçimde yapılması da sağlanıyor.
Yılın ocak-haziran döneminde ihtiyaçlara uygun makine ve malzemeler temin edilirken, Milli Tarama Sistemleri Projesi (MİLTAR-II) kapsamında yarı-sabit tarama sistemlerinin seri üretimine geçildi. Habur, Kapıkule, Öncüpınar, Cilvegözü gümrük kapıları ile Mersin Liman Sahası’nda 7 sistem, Samsun Limanı’nda ise ilk yarı-sabit x-ray araç ve konteyner tarama sistemi faaliyete başladı. Böylece MİLTAR-II kapsamında toplam 8 sistem hizmete alındı.
Bakanlık ayrıca 25 videoskop, 10 yoğunluk ölçüm cihazı, 10 karbondioksit ölçüm cihazı ve 25 yaka kamerası için ihale sürecini tamamladı. Yaka kameraları teslim edilerek ilgili birimlere tahsis edilirken, diğer cihazların temini sürüyor.
Ödeme kaydedici cihaz fişlerinin kopyalanarak piyasaya sürülmesine yönelik analizler de yürütüldü. İlk 6 ayda 243 bayinin "Ba-Bs verileri" incelendi, 13 bin 351 kullanıcının yaklaşık 16 milyar 21 milyon 200 bin liralık kopya fiş kullandığı tespit edilerek çalışma raporu ilgili kurumlara iletildi.
Saha denetimleri sonucunda 11 milyon 771 bin makaron, 90 bin sigara kâğıdı, 5 bin 720 sigara ve 13 bin 590 kilogram tütün ele geçirildi. Bu ürünlerin gümrüklenmiş değeri 26,6 milyon lira olarak hesaplanırken, böylece 17,8 milyon liralık kamu zararının önüne geçildi. Araç ve hava takip sistemleriyle de 6 olayda toplam 37 milyon 87 bin 412 lira değerinde eşyaya el konuldu.
Analiz ve hedefleme çalışmaları kapsamında 308 usulsüz işlem tespit edildi; bu olaylarda 567,7 milyon lira para cezası uygulanarak toplamda 645,4 milyon liralık kamu zararı engellendi.
Kaçakçılıkla mücadelede önemli rol üstlenen Gümrük Muhafaza Kaçakçılık ve İstihbarat Müdürlükleri de 6 ayda 18 bin 734 kilogram uyuşturucu madde ele geçirdi. Ayrıca Esendere Sınır Kapısı’nda beyan dışı 15 bin 429 kilogram kırmızı biber tohumu yakalandı.
ALO 136 Gümrük Muhafaza İhbar Hattı üzerinden gelen ihbarlar da sonuç verdi. İstanbul’da gümrüklenmiş değeri 29,6 milyon lira olan 2 bin 441 çanta ve 150 kemer ile değeri 8,4 milyon lira olan muhtelif marka kol saatleri, 440 saat kutusu ve 232 kartlık ele geçirildi. Olaylarla ilgili adli süreç başlatıldı.
Ticaret Bakanlığı'nın kapsamlı çalışmaları sayesinde gümrük kapılarında önemli başarılar elde edildi. Yeni nesil tarama sistemleri, saha denetimleri ve ihbar hatları üzerinden yapılan operasyonlarla milyonlarca liralık kaçakçılık önlendi. Sadece ilk altı ayda usulsüz işlemler tespit edilerek 567,7 milyon lira para cezası uygulandı. Ayrıca, uyuşturucu madde yakalamaları ve beyan dışı ürün ele geçirmeleri de dikkat çekiyor. Gümrüklerdeki bu sıkı denetimler, hem ülke ekonomisine katkı sağlıyor hem de güvenli ticareti destekliyor.