Türkiye'nin iç sularında başlayan ve Karadeniz'in serin sularında olgunlaşan Türk somonu, dünya sofralarını süslemeye hazırlanıyor. Son yıllarda yapılan dev yatırımlar ve pazarlama stratejileri sayesinde, Türk somonunun küresel pazardaki bilinirliği hızla artıyor. Sektör temsilcileri, Rusya, Vietnam ve Belarus gibi ülkelere yapılan mevcut ihracatın üzerine yenilerini ekleyerek, uluslararası arenadaki varlığını güçlendiriyor. Bu stratejik büyüme, ülkenin su ürünleri ihracat hedeflerini de yükseltirken, katma değeri yüksek bu ürünle Türkiye ekonomisine önemli katkılar sağlanıyor. Peki, Türk somonunun milyar dolarlık ihracat hedefine ulaşmasında hangi faktörler etkili oluyor ve yeni pazarlar nasıl keşfediliyor?
TRABZON-BHA
Üretim süreci iç sularda başlayan Türk somonu, Karadeniz’de kurulu kafeslerde büyütülerek ihracata hazır hale getiriliyor. Yaklaşık 8-10 ay süren yetiştirme sürecinde balıklar, uluslararası standartlara uygun şekilde üretilip işleniyor.
Üretim kapasitesi her geçen gün artan Türk somonu; Rusya, Vietnam ve Belarus başta olmak üzere birçok ülkeye ihraç ediliyor. Son yıllarda yapılan yatırımlar, işleme tesislerinin artması ve pazarlama faaliyetleriyle birlikte Türk somonunun dünya pazarlarındaki bilinirliği de yükseliyor. Sektör temsilcileri, ihracatta katma değeri artırmaya yönelik çalışmalarını sürdürürken, yeni pazarlara açılma hedefi doğrultusunda uluslararası fuarlara ve ticari temaslara ağırlık veriyor.
Doğu Karadeniz İhracatçılar Birliği (DKİB) Su Ürünleri Sektör Komitesi Başkan Yardımcısı İlker Yıldırım, Türk somonunun bölge ve ülke ekonomisi açısından öneminin her geçen yıl arttığını söyledi.
Bu ay içerisinde 2026 yılına ait somon adaylarının denizlerdeki kafeslere bırakıldığını belirten Yıldırım, “Hedefimiz yılı 500 milyon doların üzerinde kapatmak. Ancak mevcut somon ihracatını en az 2-3 yıl içerisinde milyar dolar seviyesine çıkarmayı amaçlıyoruz. Bu konuda bakanlığımız ve Doğu Karadeniz İhracatçılar Birliğimiz ciddi emek harcıyor.” dedi.
Türk somonunun katma değeri yüksek bir ihraç ürünü olduğuna dikkati çeken Yıldırım, ihracatın geleceğine ilişkin umutlu olduklarını ifade etti.
İhracat potansiyelini artırmak için yoğun bir çalışma yürüttüklerini vurgulayan Yıldırım, dünya genelindeki su ürünleri fuarlarında Türkiye olarak yer aldıklarını söyledi. Özellikle Çin pazarına odaklandıklarını aktaran Yıldırım, “Yaklaşık 3-4 yıldır Çin’e düzenli olarak gidiyoruz ve bu pazardan çok ümitliyiz. Önümüzdeki 2-3 yıl içinde ihracatımızı ikiye katlamayı hedefliyoruz. Sonrasında ise katma değerli ürünlerle Avrupa başta olmak üzere Amerika ve Kanada pazarlarında da payımızı artırmak istiyoruz.” diye konuştu.
Yıldırım, hedefler doğrultusunda birçok projenin hayata geçirildiğini belirterek, Türk somonu ihracatında en büyük pazarın her dönem olduğu gibi Rusya olduğunu sözlerine ekledi.
Türk somonunun iç sulardan başlayıp Karadeniz'deki modern kafeslerde uluslararası standartlarda yetiştirilmesi, ihracattaki başarısının temelini oluşturmaktadır. Mevcut durumda Rusya, Vietnam ve Belarus gibi önemli pazarlara ulaşan Türk somonu, yapılan yoğun çalışmalar ve pazar araştırmaları sayesinde bilinirliğini artırmaktadır. Doğu Karadeniz İhracatçılar Birliği yetkililerinin de vurguladığı gibi, sektör 2-3 yıl içinde somon ihracatını milyar dolar seviyesine çıkarmayı hedeflemektedir. Özellikle Çin pazarının yanı sıra Avrupa, Amerika ve Kanada gibi yeni pazarlara yönelik stratejik adımlar atılmakta, katma değerli ürünlerle bu pazarlardaki pay artırılmak istenmektedir. Türk somonu, yüksek katma değeri ve artan küresel talebiyle Türkiye ekonomisinin dış ticaret hedeflerine ulaşmasında kritik bir rol oynamaktadır.